Home | Je bent nu hier: Home > Opdrachten I > Planetarium
Opdrachten I
Opdrachten II
Ontdekdozen
Kerndoelen
Tips & Trucs
Links
Contact
Home

Mini-Planetarium maken

met dank aan Karin Heesakker van www.kleinkracht.nl

Toelichting voor leerkrachten

Dit Mini-Planetarium kunnen leerlingen zelf maken. Je kunt er de bewegingen van aarde, maan en zon mee uitleggen. Het is gemaakt van 2 houten tongspatels, splitpennen en karton. Een doos tongspatels koop je voor enkele euro’s bij de apotheek.



- werkbladen (Word 165 kb) – meer>>
- knipblad (Word 250 kb) – meer>>

1. Benodigdheden en knutseltips

- 2 houten tongspatels, 2 splitpennen, 1 paperclip, kleurenprint knipblad, karton ter versteviging van zon, aarde en maan, geel papier voor de zon
- oude CD voor het tekenen van de zon, prikpen, potlood en prikmat, plakstift, schaar, handboor, boortje 3 mm, klemgereedschap voor het boren (zie foto: lijmtang, oud plaatje hout, 2 marktklemmen)



- Hoe dikker het karton hoe steviger het planetarium, maar te dik karton is lastig om te knippen.
- Voor elk werkstuk is een halve spatel nodig. Een spatel kun je voorzichtig doormidden knippen (oude schaar!), of figuurzagen.
- Het is leuk om de splitpen van de zon op een vel karton vast te prikken. Leerlingen kunnen het ‘heelal’ versieren met sterren, planeten als Mercurius en Venus (deze staan ‘dichtbij’), raketten en satellieten.

2. Hoe werkt het planetarium?

- je kijkt naar het model vanaf een punt, hoog boven de noordpool
- je ziet het noordelijk halfrond van de aarde, met de noordpool in het midden.
- de aarde draait 1 x per 24 uur om haar as
- de maan draait ongeveer 1 x per maand om de aarde
- de aarde draait 1 x per jaar om de zon
- alle draaiingen gaan tegen de klok in
- vanaf de aarde zie je altijd dezelfde kant van de maan

voorbeelden
Het model is vooral bedoeld om de draaiingen weer te geven. Je kunt ermee uitleggen hoe de maan, aarde en zon gepositioneerd zijn als je vanaf het noordelijk halfrond waar wij wonen, een bepaalde maanstand ziet.

a. Als we de linkerkant van de maan verlicht zien, past daar deze stand van het planetarium bij.



b. Is het volle maan? Dan staan zon, aarde en maan in deze positie. Dat een maansverduistering niet vaak plaatsvindt, kom omdat de afstanden in het echt heel groot zijn.



c. Is de rechterkant van de maan verlicht, dan heeft het model deze stand. Klopt echt, ga in gedachten maar even op de aarde staan.



d. Is het ‘nieuwe maan’? Dan zie je vanaf de aarde geen verlichte maan.

groot en ver
De verhoudingen wat betreft grootte en afstand zijn in werkelijkheid anders dan bij het model. Neem je de kartonnen aarde van het model als uitgangspunt, dan zou de maan maar half zo klein moeten zijn en de zon 550 cm groot. De afstand aarde-maan zou 150 cm zijn en de afstand aarde-zon wel 600 meter…

seizoenen
Dit mini-planetarium kun je niet gebruiken om de seizoenen uit te leggen. Als je de seizoenen zichtbaar wil maken, is deze animatie geschikt.

sterrenjaar
Het jaar 2009 is het jaar van de sterrenkunde. Een mooie aanleiding om met de kinderen te ontdekken hoe de ruimte om ons heen in elkaar steekt. Het heelal biedt leuke onderwerpen voor spreekbeurten. Bijvoorbeeld over 'wat zijn zwarte gaten'. Er is op Internet veel informatie te vinden.


 

 


My Account